» » САЛМАҒЫҢЫЗДЫ БАҚЫЛАУДА ҰСТАҢЫЗ

САЛМАҒЫҢЫЗДЫ БАҚЫЛАУДА ҰСТАҢЫЗ

Жақында Дүниежүзілік семіздікпен күрес федерациясының бастамасымен даталы күн атап өтілді. Бұл іс-шара семіздік пен оның денсаулыққа тигізер салдары туралы хабарды арттыру үшін медициналық қауымдастықты, пациенттерді және саясаткерлерді біріктіреді.
Семіздік – созылмалы ауру, үнемі бақылауды қажет етеді. Бұл дерт артық салмақпен байланысты 200-ден астам аурудың, соның ішінде жүрек ауруы, гипертония және инсульт, 2-типтегі қант диабеті және кейбір қатерлі ісіктердің негізгі қауіпті факторлары болып табылады. Әлемдік ауқымда 2-типтегі қант диабетінің 44%, жүректің ишемиялық ауруының 23%, кейбір қатерлі ісіктердің 7-ден 41%-ға дейін артық салмақ пен семіздікке байланысты.
Артық салмақ пен семіздіктің болуын немесе болмауын анықтаудың қарапайым тәсілі – дене салмағының индексі, ол дене салмағының килограммен метрдегі өсу квадратына бөлу арқылы есептеледі. ДСИ= Салмағы (кг): бойы(м)2 ДДҰ ұсыныстарына сәйкес ДСИ көрсеткіштерін түсіндіру келесідей:
- 16 және одан аз – айқын салмақ тапшылығы;
- 16-17,9 – дене салмағының болмауы;
- 18-24,9 – қалыпты;
- 25-29,9 – шамадан тыс дене салмағы (семіздік);
- 30-34,9 – I дәрежелі семіздік;
- 35-39,9 – II дәрежелі семіздік;
- 40 және одан жоғары – III дәрежелі семіздік.
«Ауру – астан» дегендей, сан алуан аурудың себебі семіздікке соқтыратын, ең алдымен, бұл – дұрыс тамақтанбау. Сондықтан ата-аналар балаларының дені сау, болашағы жарқын болып өсуі үшін осы мәселеге баса мән беру керек. Калориясы жоғары және құндылығы төмен өнімдерді тұтынуды реттеуді қолға алу маңызды. Оның есесіне, көкөністер мен дәрумендерге бай азық-түлікті тұтыныңыз, сұйықтықты көп ішіңіз, зиянды әдеттерден арылыңыз.
Бұған қоса ата-аналар кішкентайларының дене белсенділігін арттыруды қаперде ұстаған дұрыс. Аз қозғалу, теледидар көру, гаджетпен ойнау, интернет қарау шегін күніне 2 сағаттан асырмаған жөн. Сондайақ балалардың аула ойындарын, футбол, баскетбол сияқты ойындарды ұдайы ойнауына мүмкіндік жасау керек. Әрине, ата-ана балаға сөзімен емес, ісімен үлгі болғаны абзал. Бұл ретте аталған дағдыларға үлкендер тарапы да бейім болып, ерік-жігерін көрсетуі маңызды. Бастысы, балалардың болашағы өз қолымызда екенін ұмытпаған жөн.
Дариха ҚҰЛМЫРЗАЕВА,
салауатты өмір салтын қалыптастыру маманы


02 сәуір 2025 ж. 283 0

PDF нұсқалар мұрағаты

№23 (10391)

01 сәуір 2025 ж.

№22 (10390)

29 наурыз 2025 ж.

№21 (10389)

23 наурыз 2025 ж.

Оқиғалар

Әженің ашуы
02 қаңтар 2025 ж. 567
Ақсұлу

Ақсұлу

29 желтоқсан 2024 ж.

Суреттер сөйлейдi

Жаңалықтар мұрағаты

«    Сәуір 2025    »
ДсСсСрБсЖмСбЖс
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930