ХИМИЯЛЫҚ УЛАНУДЫҢ АЛДЫН АЛУ

Химиялық улану – адам ағзасына улы химиялық заттардың түсуі нәтижесінде пайда болатын қауіпті жағдай. Қазіргі таңда тұрмыста, өндірісте және ауыл шаруашылығында түрлі химиялық заттардың кеңінен қолданылуы олардың адам денсаулығына тигізетін қауіп-қатерін арттырады. Сондықтан химиялық уланудың алдын алу және қауіпсіздік талаптарын сақтау – әрбір азаматтың денсаулығын қорғаудағы маңызды шаралардың бірі.

Химиялық улану көбінесе тұрмыстық тазалау құралдарын, дезинфекциялық ерітінділерді, пестицидтерді, дәрілік препараттарды және басқа да химиялық заттарды дұрыс пайдаланбау салдарынан туындайды. Сонымен қатар химиялық заттарды талапқа сай сақтамау, қорғаныш құралдарын қолданбау және улы заттардың тағам өнімдері мен ауызсуға түсуі де улануға себеп болуы мүмкін.

Улы заттар адам ағзасына тыныс алу жолдары, асқазан-ішек жолдары, тері және шырышты қабаттар арқылы енеді. Уланудың негізгі белгілеріне бас ауруы, бас айналу, жүрек айну, құсу, әлсіздік, іштің ауыруы, тыныс алудың қиындауы және терінің тітіркенуі жатады. Ауыр жағдайларда есінен тану, тыныс алу қызметінің бұзылуы және өмірге қауіп төндіретін асқынулар байқалуы мүмкін.

Химиялық уланудың алдын алу үшін тұрмыстық және өндірістік химиялық заттарды пайдалану кезінде қауіпсіздік ережелерін қатаң сақтау қажет. Ең алдымен, химиялық өнімдердің қаптамасындағы нұсқаулықпен танысып, оларды тек белгіленген мақсатта және ұсынылған мөлшерде қолдану маңызды. Химиялық заттарды тағам өнімдерінен, дәрілік препараттардан бөлек, балалардың қолы жетпейтін жерде және бастапқы таңбаланған қаптамасында сақтау керек.

Тұрмыстық тазалау және дезинфекциялау жұмыстарын жүргізу барысында үй-жайларды желдетіп, қажет болған жағдайда қолғап, қорғаныш көзілдірігі және басқа да жеке қорғаныш құралдарын пайдалану ұсынылады. Әртүрлі химиялық тазалау құралдарын өзара араластыруға болмайды. Әсіресе құрамында хлор бар құралдарды қышқылды ерітінділермен немесе аммиакпен араластыру улы газдардың бөлінуіне әкелуі мүмкін.

Ауыл шаруашылығында қолданылатын пестицидтер мен басқа да химиялық препараттарды пайдалану кезінде олардың қолдану нұсқаулығын, белгіленген мөлшерін және қауіпсіздік талаптарын сақтау қажет. Химиялық өңдеу жұмыстарына балаларды және арнайы қорғаныш құралдарымен қамтамасыз етілмеген адамдарды қатыстыруға жол берілмейді.

Химиялық улануға күдік туындаған жағдайда зардап шеккен адамды қауіпсіз жерге шығарып, улы затпен байланысын тоқтату және дереу медициналық көмекке жүгіну қажет. Улы зат теріге немесе көзге тиген жағдайда оны ағын сумен мұқият шаю керек. Ал химиялық затты жұтып қойған жағдайда өз бетінше құстыруға немесе дәрігердің нұсқауынсыз қандай да бір дәрілік зат беруге болмайды. Ауыр улану белгілері байқалса, 103 немесе 112 нөміріне хабарласу қажет.

Құрметті аудан тұрғындары! Химиялық заттарды пайдалану кезінде қарапайым қауіпсіздік ережелерін сақтау арқылы өзіңіздің және жақындарыңыздың денсаулығын қорғауға болады. Әсіресе балалардың химиялық заттарға қол жеткізуіне жол бермеу және тұрмыстық химия өнімдерін дұрыс сақтау маңызды.

Есіңізде болсын, химиялық уланудың алдын алу – қауіпсіздік талаптарын сақтаудан басталады!